Μαύρο χρήμα
Μέρες που είναι, δεν περιμέναμε την ποίηση. Κι όμως μας ήρθε, γιατί η πραγματική ποίηση είναι απρόσμενη και κυρίως ανατρεπτική. Τόσο ο τίτλος όσο και η φωτογραφία του εξωφύλλου δεν μας αφήνουν κανένα περιθώριο για παρανοήσεις. Πάνω στο θέμα περί μαύρου χρήματος ιδίως αυτή την εποχή έχουν γραφτεί και γραφτεί, πράγματα τόσο γνωστά και απόψεις τόσο αναμενόμενες, που προκαλούν την κούρασή μας, κι όχι την αγανάκτηση, την αφύπνιση, τη συνειδητοποίηση. Αν το σκεφτεί κανείς, ολόκληρη η μεταπολιτευτική μας συνείδηση βασίστηκε στη λογική του μαύρου χρήματος που κυκλοφορούσε από χέρι σε χέρι με εξωφρενική θρασύτητα ως πιστοποιητικό αναγνωρισιμότητας, δόξας, «προοδευτικού» πλουτισμού, πολιτιστικού εμπορίου και μιας σειράς ευφάνταστων μορφών επιχορηγήσεων. »
Αρόδο, Λιμάνια, Πορθμεία και Βαρκάρηδες της Άνδρου
Η πιο αισθαντική σχέση που αναπτύχτηκε ανάμεσα στη φύση και στον άνθρωπο είναι αυτή της θάλασσας με τα καράβια. Μια σχέση έμπνευσης που συνδύασε κάτι σπάνιο, μοναδικό και δυσεύρετο: την πρακτική με την αισθητική πλευρά της ζωής! Η ανάγκη για επικοινωνία, για περιπέτεια και για συναλλαγή βασίστηκε αποκλειστικά στον κανόνα της ομορφιάς όπως αυτή εκφράζεται από την ανείπωτη εικόνα ενός καραβιού και μιας θάλασσας… Αποτέλεσμα αυτής της βαθύτατης σχέσης ανθρώπου και θάλασσας είναι τα καράβια! »
Διανοητική εργασία, κοινωνικά κινήματα και έξοδος από την κρίση
Είναι αλήθεια ότι η οικονομική κρίση σε παγκόσμιο αλλά και εθνικό επίπεδο μας έφερε μπροστά σε ένα σωρό ερωτήματα που θαρρείς μας αιφνιδίασαν, όσον αφορά τον εγχώριο προβληματισμό μας, καθώς βιώναμε μακάριοι τη σαπουνόπερα της θορυβώδους και κενής περιεχομένου μεταπολίτευσης. Έτσι, σήμερα, απέναντι σε μιαν αληθινή κατάσταση ανάγκης, βρισκόμαστε εντελώς απροετοίμαστοι, όχι μόνο για να αντιμετωπίσουμε τη νέα πραγματικότητα, αλλά κυρίως να την αντιληφθούμε! Αν και η κοινωνία μας έχει ήδη δεχτεί μεγάλες πιέσεις, το πολιτικό σύστημα αδυνατεί εξοργιστικά να απαντήσει με σοβαρότητα στα νέα ερωτήματα που προκύπτουν, μιας και για άλλη μια φορά στη χώρα μας η πολυφωνία εξέπεσε σε ακατάσχετη μπουρδολογία. Έτσι, κάθε σοβαρή προσπάθεια ανάδειξης και διατύπωσης του προβλήματος, όπως και κάθε συμβολή προς την επίλυσή του, αποτελεί πραγματικό δώρο. »
Μόνο γιατί μ’ αγάπησες/ τα ποιήματα
Η Μαρία Πολυδούρη, η ποιήτρια που δεν ευτύχησε να μεγαλώσει, μένοντας πάντα νέα, σύμβολο του έρωτα δίχως όρια, πρόλαβε στον σύντομο βίο της να δημοσιεύσει δυο ποιητικές συλλογές: « Οι τρίλλιες που σβήνουν» το 1 928 κι έναν χρόνο αργότερα την «Ηχώ στο χάος». Η εποχή του Μεσοπολέμου στη χώρα μας υπήρξε μια ενδιαφέρουσα περίοδος με σημαντικά εθνικά και κοινωνικά γεγονότα και ανακατατάξεις (Μικρασιατική Καταστροφή, οικονομικό κραχ) και με την εμφάνιση και εξάπλωση πολιτικών κινημάτων. Μέσα σ’ έναν κόσμο όπου όλα έμεναν ανοιχτά και όλα ήταν υπό διαμόρφωση, η τότε λογοτεχνική γενιά καλλιέργησε ένα πνεύμα απαισιοδοξίας που έβρισκε διέξοδο στη μελαγχολική διάθεση, στην αβεβαιότητα. Έτσι, η θρηνητική διάθεση έλαβε διαστάσεις ιδανικού. Μέσα σε αυτό το κοινωνικό πλαίσιο - περιβάλλον αναπτύχτηκαν αντίστοιχα λογοτεχνικά ιδανικά φυγής, απώλειας και απαξίωσης του κοινοτικού πνεύματος. »
Βαθέος γήρατος
Φεύγοντας αιφνιδίως από τη ζωή τον περασμένο Μάιο, ο Γιάννης Βαρβέρης είχε προλάβει να βάλει την τελευταία τελεία στην ιδιαίτερη σχέση που τον έδενε με τη μητέρα του. »
Το Βιβλίο των Θρησκειών
Όποια θέση κι αν παίρνει κανείς απέναντι στις θρησκείες, σ’ αυτά τα πνευματικά συστήματα ζωής, ένα είναι βέβαιο: δεν υπάρχει προηγούμενο στην ιστορία του ανθρώπινου πολιτισμού δίχως αυτά τα συγκροτημένα συστήματα που παρεμβαίνουν κυρίως για να μας δώσουν απαντήσεις σε πανανθρώπινες υπαρξιακές αγωνίες. Για παράδειγμα, ο φόβος του θανάτου αποτελεί κοινό τόπο για όλους τους πολιτισμούς, όπως κοινό είναι και το ερώτημα που απευθύνουμε αργά ή γρήγορα στους εαυτούς μας για το ποιοι είμαστε. Θα έλεγε κανείς ότι η ανάγκη της θρησκείας πηγάζει από την απαίτηση του ανθρώπου να δώσει απάντηση στα πιο δημοφιλή ερωτήματα στην ιστορία του είδους μας: Τι γινόμαστε όταν πεθαίνουμε; Υπάρχει Θεός Πώς δημιουργήθηκε ο κόσμος; Οι θρησκείες, λοιπόν, έρχονται κατά βάση να δώσουν απαντήσεις εκεί που στην πραγματικότητα δεν υπάρχουν απαντήσεις. Γιατί ποιος μπορεί να αποδείξει με βεβαιότητα την ύπαρξη του Θεού και πολύ περισσότερο να μας αναλύσει τις ιδιότητές του; »
Ο Μαιτρ της Δευτέρας Παρουσίας
Η τέχνη της αγωνίας και του αινίγματος στην αφήγηση αποτελεί βασικό συστατικό επιτυχίας στα μυθιστορήματα που έχουν αστυνομική πλοκή. Το παρόν έργο του Τσέχου συγγραφέα έχει την πλοκή αστυνομικού μυθιστορήματος, παρά το γεγονός ότι ο ίδιος ο συγγραφέας αρνείται ότι έγραψε ένα «αστυνομικό μυθιστόρημα» διαμαρτυρόμενος για την υπόδειξη του Βάλτερ Μπένγιαμιν που χαρακτήρισε το έργο σαν ένα «ευχάριστο αστυνομικό μυθιστόρημα»! Αυτά, ωστόσο, ανήκουν στην ιστορία της φιλολογίας, ενώ το βιβλίο, καθώς φαίνεται, διανύει τον δικό του δρόμο και, σε ό,τι μας αφορά, βρίσκεται στη διάθεση του Έλληνα αναγνώστη. »
Αρνητικό 13
Τα καλοκαίρια και οι διακοπές μάς παραδίδουν… άλλους ανθρώπους στη μελαγχολία του φθινόπωρου. Ο λόγος είναι απλός: η καλοκαιρινή μαθητεία στο φως και η γοητεία των βυθών είναι μεθυστικές. Αυτή την υπεροχή της νεανικής ζωής που επενδύει μπόλικη φαντασία και υπερβολικό συναίσθημα στην πραγματικότητα, αφηγούνται μέσα από 13 επιστολές δυο νεαρές, ωστόσο προικισμένες, συγγραφείς: η Μαίρη Γεωργίου και η Στέργια Κάββαλου. Πρόκειται για ένα αφήγημα που εξελίσσεται μέσα από την αλληλογραφία δυο σύγχρονων νεαρών κοριτσιών, τα οποία ξεκινούν τις καλοκαιρινές τους διακοπές κουβαλώντας στις αποσκευές τους προκάτ - μάλλον - νευρώσεις… Οι εντυπώσεις τους, ο προσωπικός τρόπος του βιώματος, η ιδιαίτερη ματιά πάνω στην τρέχουσα ζωή που τις περιβάλλει, μας κρατούν το ενδιαφέρον σ’ όλη τη διάρκεια της ανάγνωσης. »
Το όνειρο του Κέλτη
«Το όνειρο του Κέλτη», μια πολιτική βιογραφία ενός Ιρλανδού, του θρυλικού Ρότζερ Κέιζμεντ, είναι το πρώτο μυθιστόρημα που γράφει ο διάσημος Περουβιανός συγγραφέας μετά την πρόσφατη βράβευσή του με το βραβείο Νόμπελ. Η ιστορία εξελίσσεται τις δύο πρώτες δεκαετίες του εικοστού αιώνα, όπου αποκαλύπτεται το αποτρόπαιο πρόσωπο της αποικιοκρατίας μέσα από ιστορίες στις οποίες καταγράφονται αυτά που έκαναν τον Ρότζερ Κέιζμεντ να μετατρέψει το βαθύ θαυμασμό που ένιωθε για τη βρετανική αυτοκρατορία σε άσβεστο μίσος εναντίον της. »
Οικογενειακά εγκλήματα
Αυτό που κρύβεται πίσω από τις πόρτες των σπιτιών στα κλειστά δωμάτια της οικογενειακής επικράτειας είναι ό,τι απασχολεί τον συγγραφέα αστυνομικών ιστοριών Νεοκλή Γαλανόπουλο. Στον περιορισμένο οικογενειακό χώρο εξελίσσονται οι ιστορίες των τριών νουβελών, που έχουν ως σημείο αναφοράς τους τα οικογενειακά εγκλήματα. Με δυο λόγια, πεδίο δόξης λαμπρό. Στην πρώτη νουβέλα, που φέρει τον τίτλο τα «Τρία αδέλφια», σε ένα νησί ανακαλύπτεται πυροβολημένος στο κεφάλι ο Κίμωνας ένας νεαρός ναρκομανής. Παρά το γεγονός ότι αρχικά ο θάνατός του αποδίδεται σε αυτοκτονία, απ’ τα στοιχεία που συλλέγει ένας αστυνομικός προκύπτουν ενδείξεις ότι πρόκειται για δολοφονία. »
Το χρήμα χορεύει για σένα
Σε αυτή τη νέα ενδιαφέρουσα σειρά που διευθύνει η Σώτη Τριανταφύλλου, ερχόμαστε σε επαφή με ένα κείμενο των νεανικών χρόνων του μεγάλου αυτού στοχαστή, που το ανέσυραν οι γαλλικές εκδόσεις Intigene από τα χειρόγραφα τετράδια του 1844. Τα «Χειρόγραφα» αυτά κυκλοφόρησαν για πρώτη φορά στα ρώσικα το 1 832 και αργότερα στη Γαλλία το 1937 , δηλαδή αρκετά χρόνια μετά τον θάνατο του συγγραφέα τους, ο οποίος πέθανε το 1883. Με το που είδαν το φως της δημοσιότητας, έγιναν αντικείμενο διαμάχης μεταξύ των μαρξιστών, που στο μεταξύ είχαν καταφέρει να καταντήσουν τη θεωρία του σε «θρησκευτικό σύστημα» με ορθόδοξους αποστόλους γνωστούς ως «μαρξιστές Λενινιστές», αλλά και κυνηγημένους αιρετικούς. »
Μαρξ - Μπακούνιν : Για το σοσιαλιστικό κράτος
Μετά την παταγώδη αποτυχία, με τα γνωστά τραγικά αποτελέσματα, το σοσιαλιστικό όραμα ενός καλύτερου κόσμου αναζητεί μια νέα διέξοδο μέσα από την επαναπροσέγγιση των θέσεων και των απόψεων κορυφαίων διανοητών πάνω στις ιδέες αλλά και τις αντιθέσεις στις οποίες οικοδομήθηκε ο σοσιαλιστικός κόσμος, ένας κόσμος που όλοι θέλουμε να ξεχάσουμε. Μεγάλο ενδιαφέρον σε αυτή την εκ νέου ανάγνωση των κλασικών θεωρητικών κειμένων διατηρούν ακόμα οι μεγάλες διαμάχες που γέννησαν οι θεωρητικές τοποθετήσεις κορυφαίων διανοητών του παγκόσμιου επαναστατικού κινήματος. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο η διαμάχη μεταξύ του Μαρξ, θεμελιωτή του κομμουνισμού, και του Μπακούνιν, θεμελιωτή του αναρχισμού, διατηρεί ακόμα ένα ξεχωριστό ενδιαφέρον για όσους αναζητούν νέες διεξόδους στον ιδεολογικοπολιτικό ορίζοντα του μέλλοντος. »
Κ.Π. Καβάφης: Ποιήματα
Πάντα σε κάθε αναφορά στο έργο του Καβάφη το ενδιαφέρον δραστηριοποιείται αυθόρμητα, με τον τρόπο που έχει η τέχνη να κερδίζει τις εκλεκτότερες εντυπώσεις του βίου. Η αδιαμφισβήτητη ποιητική αξία του και το διαχρονικό ενδιαφέρον που προκαλεί, κάνουν ευπρόσδεκτη κάθε σχετική έκδοση του έργου τού γλυκύτατου Αλεξανδρινού ποιητή. Στην παρούσα έκδοση παρουσιάζονται με χρονολογική σειρά δημοσίευσής τους και τα 154 ποιήματα που καβαφικού έργου. Πρόκειται για τα ποιήματα αυτά που «νομιμοποίησε» ο ίδιος ο Καβάφης έπειτα από τέσσερις δεκαετίες δημιουργικής ενασχόλησής του με την ποίηση. »
Ιστορία της Καρδιάς: Από την αρχαιότητα ώς τις μέρες μας
Εξετάζοντας κανείς τα ισχυρότερα και διαχρονικότερα διαπολιτισμικά σύμβολα της ιστορίας της ανθρωπότητας η καρδιά με τους ρυθμικούς χτύπους της είναι αυτή που κρατά τον βηματισμό της ζωής, είναι αυτή που κινεί τον άνθρωπο και τα έργα του. Γι’ αυτό δίκαια αποτελεί κεντρικό και κυρίαρχο πολιτισμικό σύμβολο, που ενώνει τους ανθρώπους οργανικά αλλά και ψυχικά, μια και είναι κοινός τόπος η καρδιά να θεωρείται σύμβολο της αγάπης και του έρωτα σε όλα τα μήκη και τα πλάτη αυτού του κόσμου. Η παρουσία της αποτελεί ηθικό πλεονέκτημα καθώς η έλλειψή της συνδέεται με την ανηθικότητα, τη σκληρότητα και γενικότερα με την απουσία όλων εκείνων των ευγενικών αντιλήψεων πάνω στις οποίες το ανθρώπινο γένος θεμελίωσε τις βασικές του αρχές. »
Περί μαγείας
Φιλόσοφος, μαθηματικός και αστρονόμος, ο Giordano Bruno υπήρξε μια εξέχουσα προσωπικότητα της Αναγέννησης, ο οποίος όπως και άλλοι την ίδια περίοδο καταπιάστηκαν με το ζήτημα της μαγείας, όχι με την τρέχουσα λαϊκή αντίληψη που έχει επικρατήσει, για αυτό και προτρέχει στην αρχή κιόλας του έργου του να διευκρινίσει ότι «οι σημασίες της λέξης μαγεία είναι τόσες όσες και τα είδη των μάγων». Υπήρξε εμβριθής μελετητής του Ιερού Αυγουστίνου, του Θωμά Ακινάτη όπως και του Έρασμου. »
