Η υπαίθρια δυσφήμιση ενός έθνους

Ε, λοιπόν, εδώ και λίγες μέρες μου φαίνεται πως έχω ερωτευτεί. Τον λεγάμενο τον ξέρω καιρό τώρα – χρόνια ολόκληρα. Απλά, ως φαίνεται, δεν του είχα δώσει τη δέουσα προσοχή. Μάλλον δεν μας είχε βοηθήσει και η γενικότερη συγκυρία... Ανάμεσά μας υπάρχει διαφορά ηλικίας, αναντίρρητα, αλλά μας ενώνουν, ανακάλυψα, κοινά όνειρα και ιδανικά. Δυστυχώς, εκείνος όχι μόνο αγνοεί τον νεόκοπο έρωτά μου, αλλά και αυτήν την ύπαρξή μου...

Εγώ όμως η τρελή, οιστρηλατημένη από το ολόφρεσκο πάθος μου, σκέφτομαι να πάω αιφνιδιαστικά στη δουλειά του τη Δευτέρα – έχει σημασία η συγκεκριμένη μέρα, θα σας πω – να του σκάσω δυο φιλιά και να του ψιθυρίσω με νόημα στο αυτί: «Κύριε Ρέππα μου, σε πάω με τα μπούνια! Με έχεις ανάψει κανονικά με αυτήν σου την αποφασιστικότητα να ξηλώσεις τις διαφημιστικές πινακίδες από τους δρόμους της επικράτειας. Μωρό μου, μη με απογοητεύσεις!».

Έτσι που λέτε... Στην πραγματικότητα, βέβαια, οι μεγαλύτεροι άνδρες, οι επώνυμοι γενικώς, και οι πολιτικοί όλως ιδιαιτέρως ουδέποτε μου έκαναν κούκου. Ένα σεναριάκι της πλάκας σκάρωσα απλά, για να εκφράσω την ανείπωτη χαρά μου, που επιτέλους κάποιος μοιάζει αποφασισμένος να κάνει κάτι για αυτή τη Λερναία Ύδρα κακογουστιάς και ασυδοσίας που όλο και εξαπλώνεται στον δημόσιο χώρο της χώρας. Ο κλήρος έλαχε στον υπουργό Υποδομών, Μεταφορών και Δικτύων – ο οποίος, παρεμπιπτόντως, είναι σαφώς καλύτερος από τότε που ξύρισε το μουστάκι...

Εν πάση περιπτώσει, Δευτέρα πρωί, λέει, Ρέππας, νομαρχία και τροχαία, με συντονισμένες κινήσεις, θα βγουν στην Κηφισίας και θα αρχίσουν να ξηλώνουν «τα παράνομα» διαφημιστικά πάνελ. Αυτό το «παράνομα», βέβαια, με ανησυχεί κομμάτι. Γιατί στην Ελλάδα, ως γνωστόν, ο νόμος έχει πολλά ποδάρια και παράθυρα... Πιάνομαι, όμως, από πρόσφατη και απερίφραστη δήλωση του κυρ-υπουργού, ότι το 80% της υπαίθριας διαφήμισης είναι τω όντι παράνομο· και συνεχίζω ακάθεκτη να ελπίζω.

Ένα άλλο που με ψιλοθορυβεί μέσα στον ενθουσιασμό μου είναι το χρονίζον χρονικό αυτού του πολυτραγουδισμένου ξηλώματος. Ήταν Μάιος του 2007, λόγου χάρη, όταν το ΣτΕ είχε αποφανθεί ότι η τοποθέτηση διαφημιστικών πινακίδων στους δρόμους είναι παράνομη, αντίκειται στις διεθνείς συμβάσεις περί οδικής κυκλοφορίας και σήμανσης και, βεβαίως, εγκυμονεί μέχρι και θανάσιμους κινδύνους για τους οδηγούς. Η τριτοκοσμική ακαλαισθησία δεν μνημονευόταν, πάντως... Τότε, οι δήμοι καλούνταν να πράξουν τα «αποκαθηλωτικά» δέοντα και σε περίπτωση που αυτοί ολιγωρούσαν, θα αναλάμβανε, λέει, δράση το αλήστου μνήμης ΥΠΕΧΩΔΕ... Ναι καλά!

Το μόνο που συνέβη έκτοτε ήταν να αυξάνονται καθημερινά τα γιγαντοπάνελ κι οι ταμπέλες σε απαξάπασες τις κεντρικές αρτηρίες των περισσότερων δήμων της πρωτεύουσας. Οι δήμοι συνέχισαν να τσεπώνουν διαφημιστικά νοίκια, οι διαφημιστικές να κάνουν πάρτι κι οι διαφημιζόμενοι την πάπια... Από την άλλη πάλι, δεν ξέρω ειλικρινά αν πρέπει να με ανησυχήσει κάπως και το γεγονός ότι τέλη Γενάρη ο κλήρος του ξηλώματος των διαφημιστικών πάνελ είχε πέσει μετά τυμπανοκρουσιών στην Μπιρμπίλη – που είχε εξαγγείλει μέχρι και τηλεφωνική γραμμή για αντιδιαφημιστικές καταγγελίες πολιτών –, πλην όμως ούτε και τότε η θεωρία κατάφερε να προχωρήσει στην πράξη.

Γι’ αυτό σου λέω, Δημήτρη μου: μη με απογοητεύσεις κι εσύ! Δεν μπορείς να διανοηθείς, δηλαδή, πόση διαφορά θα κάνει στο μάτι, στο μυαλό και στην ψυχούλα του μέσου αφιονισμένου συν-Έλληνα, εποχούμενου και μη, η απουσία – ή έστω η δραστική μείωση – όλου αυτού του εικονογραφικού και γραπτού ορυμαγδού, που σε πολλές περιπτώσεις συνιστά τη μοναδική αρχιτεκτονική ταυτότητα του αστικού μας τοπίου. Αστέρες των νυχτομάγαζων, νέα προϊόντα, πολιτικές συγκεντρώσεις, το συνεργείο της γειτονιάς, το σαμπουάν που τα κάνει όλα...

Αυτός ο διαρκής βομβαρδισμός του ματιού από μηνύματα και εικόνες εν ώρα οδήγησης είναι αποδεδειγμένα επικίνδυνος. Αλλά και γενικότερα, ρε παιδί μου, όλος αυτός ο ατέρμονος στρατός από διαφημιστικά πάνελ είναι εντελώς τριτοκοσμικός. Και φοβάμαι ότι μαρτυράει χωρίς φτιασίδια το πόσο τσαπατσούληδες, παραδόπιστοι, κοινωνικά γραψαρχίδηδες και βλαχονεόπλουτοι γίναμε ως έθνος από τότε που (νομίσαμε ότι) πιάσαμε την καλή...

Και είναι ψέμα οικτρό, βέβαια, αυτό που κότσαραν στα «αποδεκτά» μετερίζια των λεωφορειοστάσεων οι συνασπισμένοι διαφημιστές ισχυριζόμενοι, ενόψει αποκαθήλωσης, ότι «σε όλη την Ευρώπη η υπαίθρια διαφήμιση επιτρέπεται. Στην Ελλάδα προσπαθούν να την καταργήσουν. 20.000 άνεργοι θα είναι άλλο ένα πλήγμα σε αυτή τη χώρα». Πουθενά στην Ευρώπη δεν υπάρχει αυτό το διαφημιστικό μπάχαλο στους δρόμους. Το ξέρω καλά – έζησα και οδήγησα εκεί. Και αν, παρά τις φρικτές αναποδιές των τελευταίων μηνών, εξακολουθεί η κυβέρνηση να φαντασιώνεται μια Δανία του Νότου για πάρτη μας, ε, ας ξηλώσει μια και καλή αυτό το αίσχος. Ειδικά εκείνη την ανακλινόμενη Despina...